Często słyszy się, że ponad miliard ludzi żyje za mniej niż dolara dziennie, a około 3 miliardy, za mniej niż 2 dolary. Niestety nic nie wskazuje na to, żeby w najbliższej przyszłości sytuacja ta miała się poprawić. Czy istnieje więc jakikolwiek sposób na zahamowanie szerzącego się ubóstwa w krajach rozwijających się?
W 1976 roku bangladeski profesor ekonomii Muhammad Yunus pracując przy projekcie badawczym w wiosce Jobra udzielił pożyczki kobietom wytwarzającym tam bambusowe stołki. Gdy okazało się, że pomysł ten odniósł lokalny sukces, Yunus postanowił rozprzestrzenić swoją ideę na cały kraj i założył Grameen Bank, świadczący usługi najuboższym klientom. Tym samym zapoczątkował popularny dziś proces udzielania mikropożyczek najbiedniejszym ludziom z krajów rozwijających się.
Dawniej jedyną powszechnie dostępną formą pożyczki były kredyty oferowane przez banki komercyjne, charakteryzujące się wysokim oprocentowaniem. Ze względu na brak stałego źródła dochodu i niemożność poręczenia kredytu, znajdowały się one poza zasięgiem ubogiej ludności. Do zasobów tej grupy możemy zaliczyć jedynie pomysł na biznes oraz chęć do pracy, które bez wsparcia finansowego nie mogą zostać wykorzystane. Nawet mała pożyczka pozwala im na nabycie niezbędnych narzędzi, co często stanowi pierwszy krok do podwyższenia poziomu życia lokalej społeczności.
Usługi mikrofinansowe zdecydowanie różnią się od tych świadczonych przez instytucje komercyjne, zarówno pod względem zabezpieczenia, jak i skali pożyczki, której wysokość zazwyczaj nie przekracza tysiąca dolarów. Ponadto największe instytucje mikrofinansujące podają, że tylko pięć procent mikropożyczek pozostaje niespłaconych. A przecież mogłoby się wydawać, że brak zdolności kredytowej uniemożliwia terminową spłatę długu. Okazuje się, że w praktyce jest inaczej. Mikropożyczkę można porównać do wędki, którą dajemy głodnemu, aby sam złowił rybę. Kredytobiorcy, widząc możliwość zmiany swojej sytuacji życiowej, za wszelką cenę starają się jak najefektywniej skorzystać z pożyczonych pieniędzy, by potem zwrócić je w ustalonym terminie, okazując tym samym wdzięczność i szacunek dla kredytodawcy.
W 1976 roku bangladeski profesor ekonomii Muhammad Yunus pracując przy projekcie badawczym w wiosce Jobra udzielił pożyczki kobietom wytwarzającym tam bambusowe stołki. Gdy okazało się, że pomysł ten odniósł lokalny sukces, Yunus postanowił rozprzestrzenić swoją ideę na cały kraj i założył Grameen Bank, świadczący usługi najuboższym klientom. Tym samym zapoczątkował popularny dziś proces udzielania mikropożyczek najbiedniejszym ludziom z krajów rozwijających się.
Dawniej jedyną powszechnie dostępną formą pożyczki były kredyty oferowane przez banki komercyjne, charakteryzujące się wysokim oprocentowaniem. Ze względu na brak stałego źródła dochodu i niemożność poręczenia kredytu, znajdowały się one poza zasięgiem ubogiej ludności. Do zasobów tej grupy możemy zaliczyć jedynie pomysł na biznes oraz chęć do pracy, które bez wsparcia finansowego nie mogą zostać wykorzystane. Nawet mała pożyczka pozwala im na nabycie niezbędnych narzędzi, co często stanowi pierwszy krok do podwyższenia poziomu życia lokalej społeczności.
Usługi mikrofinansowe zdecydowanie różnią się od tych świadczonych przez instytucje komercyjne, zarówno pod względem zabezpieczenia, jak i skali pożyczki, której wysokość zazwyczaj nie przekracza tysiąca dolarów. Ponadto największe instytucje mikrofinansujące podają, że tylko pięć procent mikropożyczek pozostaje niespłaconych. A przecież mogłoby się wydawać, że brak zdolności kredytowej uniemożliwia terminową spłatę długu. Okazuje się, że w praktyce jest inaczej. Mikropożyczkę można porównać do wędki, którą dajemy głodnemu, aby sam złowił rybę. Kredytobiorcy, widząc możliwość zmiany swojej sytuacji życiowej, za wszelką cenę starają się jak najefektywniej skorzystać z pożyczonych pieniędzy, by potem zwrócić je w ustalonym terminie, okazując tym samym wdzięczność i szacunek dla kredytodawcy.
.jpg)
Według MicroFinance Information eXchange, w 2008 roku na całym świecie działało 1395 instytucji mikrofinansujących, a do największych rynków ich usług zaliczaliśmy te z Ameryki Łacińskiej i Azji. Grameen Bank - lider w branży mikrofinansowej - skupia 83 458 wiosek, co stanowi 99% ich całkowitej liczby. Tylko w 2009 roku instytucja otworzyła 23 nowe oddziały, tym samym zwiększając ich liczbę do 2562. Druga najprężniej działająca instytucja – ASA – obsługuje ponad 7 milionów klientów z prawie 72 500 bangladeskich wiosek. Co ciekawe, w strukturze kredytobiorców przeważają kobiety, które stanowią 95% wszystkich pożyczkobiorców.
Największa indyjska organizacja mikrofinansująca – Bandhan - do września 2009 udzieliła pożyczek w wysokości ponad 220 milionów USD prawie 2 milionom klientów z 14 stanów Indii. Warto dodać, że pół roku wcześniej instytucja swoim zasięgiem obejmowała tylko 10 stanów, a w roku 2007 zaledwie jeden. Podobnie jak w Bangladeszu, w indyjskiej strukturze odbiorców małych pożyczek przeważają kobiety. Taka struktura może wynikać z uwarunkować kulturowych, gdzie panujące zwyczaje nie pozwalają mężczyznom na okazywanie słabości i proszenie o pomoc, w tym właśnie finansową.
.jpg)
Wykres przedstawia liczbę ludzi korzystających z usług poszczególnych instytucji mikrofinansujących świata. Wyraźnie widać, że zakres ich działania z roku na roku się zwiększa, przez co rośnie liczba osób zaciągających mikropożyczki. Taki trend wpływa pozytywnie nie tylko na poszczególne jednostki, ale poprawia też kondycję całej gospodarki.
Mikrokredyty cieszą się również duża popularnością w wysoko rozwiniętych krajach europejskich. Podobnie jak w Azji udzielane są małym przedsiębiorcom w celu rozpoczęcia działalności gospodarczej lub wsparciu już istniejącej. Oczywiście z względu na inne warunki gospodarcze wysokość mikrokredytu jest wyższa niż wcześniej wspomniane tysiąc dolarów. A o znaczeniu i pozytywnym wpływie mikrofinansów na współczesną ekonomię świadczy fakt, iż Muhammad Yunus w 2006 roku został uhonorowany Pokojową Nagrodą Nobla.
Bogna Mikołajewska
kg
