Droga, jakÄ… przemierza każdy inwestor kierujÄ…cy siÄ™ analizÄ… technicznÄ… podczas podejmowania decyzji, polega na nieustannym szukaniu najlepszej metody, pomagajÄ…cej osiÄ…gnąć jak najwyższÄ… stopÄ™ zwrotu. Istnieje wiele narzÄ™dzi analizy technicznej, których umiejÄ™tne stosowanie może przynieść pożądane profity.
Ostateczny sukces jest jednak uzależniony od wielu czynników, takich jak chociażby predyspozycje danego inwestora, odpowiednie dopasowanie poszczególnych narzÄ™dzi do konkretnej sytuacji rynkowej oraz, co najważniejsze, dokÅ‚adne zrozumienie istoty ich funkcjonowania. Jednym z popularniejszych narzÄ™dzi stosowanych w tradingu sÄ… Å›rednie kroczÄ…ce (nazywane także Å›rednimi ruchomymi, ang. moving average’s).
Åšrednie kroczÄ…ce należą do instrumentów czÄ™sto wykorzystywanych przez uczestników rynków finansowych do analizowania sytuacji zarówno w perspektywie krótkoterminowej, jak i w dÅ‚uższym horyzoncie. Już na samym wstÄ™pie należy wyraźnie podkreÅ›lić, iż nie istnieje jeden uniwersalny rodzaj Å›redniej kroczÄ…cej czy też jedno konkretne okienko czasowe stanowiÄ…ce dla niej bazÄ™. Mimo iż niektórzy autorzy przywoÅ‚ujÄ… niekiedy w swoich publikacjach konkretne wartoÅ›ci jako istotne (czyli skuteczne) na gruncie przeprowadzonych wieloletnich obserwacji, nie można zapominać o tym, iż podczas dokonywania analizy warto sprawdzić różne kombinacje. Wynika to stÄ…d, iż rynki nie zachowujÄ… siÄ™ jednolicie przez caÅ‚y czas, kursy (a wiÄ™c konsensus miÄ™dzy kupujÄ…cymi a sprzedajÄ…cymi) nieustannie fluktuujÄ…, a co najważniejsze - ich dynamika podlega nieustannym zmianom.
Właściwości średnich kroczących
Åšrednie kroczÄ…ce sÄ… wskaźnikiem analizy technicznej Å›ledzÄ…cym trend. Jest to ich elementarna cecha, o której musi wiedzieć każdy inwestor stosujÄ…cy je w swoich dziaÅ‚aniach. Z wÅ‚aÅ›ciwoÅ›ci tej wynika bowiem szereg dalszych zależnoÅ›ci. Åšrednie kroczÄ…ce, jak wynika to z samej ich nazwy, poruszajÄ… siÄ™ wraz z trendem. Oznacza to, że aby inwestor mógÅ‚ z nich uczynić odpowiedni użytek, musi w pierwszej kolejnoÅ›ci zdefiniować obowiÄ…zujÄ…cy trend w perspektywie czasowej, w której dokonuje transakcji. Czynnik czasu odgrywa tutaj bardzo ważnÄ… rolÄ™, gdyż oczywiÅ›cie trendy na różnych interwaÅ‚ach nie muszÄ… siÄ™ pokrywać. PrzykÅ‚adowo, czÄ™sto można mieć do czynienia z sytuacjÄ…, gdy np. na wykresie w ujÄ™ciu 4-godzinnym obowiÄ…zuje trend spadkowy, natomiast w ujÄ™ciu 5-minutowym bardzo silny trend wzrostowy, stanowiÄ…cy chwilowe odreagowanie spadków widocznych w szerszym ujÄ™ciu.
Kolejna ważna kwestia zwiÄ…zana z wÅ‚aÅ›ciwoÅ›ciÄ… wymienionÄ… na poczÄ…tku tego akapitu wiąże siÄ™ z tym, iż Å›rednie ruchome nie sprawdzajÄ… siÄ™ w pÅ‚askim trendzie bocznym, mogÄ… generować bowiem wówczas zbyt wiele faÅ‚szywych sygnaÅ‚ów. Jest to jednÄ… z ich najwiÄ™kszych wad, o której czÄ™sto zapominajÄ… inwestorzy.
Åšrednie ruchome sÄ… wskaźnikiem Å›ledzÄ…cym trend, a wiÄ™c stwarzajÄ… one sygnaÅ‚y zajÄ™cia pozycji dopiero po uformowaniu pewnego trendu. W zwiÄ…zku z powyższym, inwestor musi mieć na uwadze ryzyko, iż Å›rednie, którymi siÄ™ kieruje, wytworzÄ… znak do zajÄ™cia odpowiedniej pozycji niekiedy dopiero w momencie, gdy dany trend zbliża siÄ™ już do koÅ„ca. W najlepszym razie, inwestorowi nie uda siÄ™ tylko wychwycić lokalnego „doÅ‚ka” lub „szczytu”, lecz co najważniejsze – nie przeszkodzi mu to w uzyskaniu zysku z udanej transakcji. Pewnym sposobem na generowanie szybszych sygnaÅ‚ów jest zmniejszenie wartoÅ›ci okienka czasowego Å›redniej. Należy jednak liczyć siÄ™ z tym, iż niższe wartoÅ›ci bÄ™dÄ… także generować wiÄ™cej mylnych sygnaÅ‚ów. Skoro już pokrótce zostaÅ‚y przedstawione najważniejsze wÅ‚aÅ›ciwoÅ›ci Å›rednich kroczÄ…cych, można przejść teraz do najpopularniejszych sposobów ich wykorzystania w tradingu.
Wsparcie/opór
Åšrednie kroczÄ…ce sÄ… czÄ™sto wykorzystywanym narzÄ™dziem w celu okreÅ›lenia poziomów wsparcia lub oporu. W tym celu inwestor w pierwszej kolejnoÅ›ci powinien zacząć od zdefiniowania trendu, zarówno na interwale, który go bezpoÅ›rednio interesuje, jak i na wyższym, aby przyjrzeć siÄ™ kierunkowi rynku w szerszej perspektywie. Kolejnym krokiem jest wybór odpowiedniego rodzaju Å›redniej ruchomej oraz okienka czasowego dla niej. JeÅ›li chodzi o rodzaje Å›rednich, stosowane przez inwestorów sÄ… przede wszystkim: proste (simple), wygÅ‚adzone (smoothed), wykÅ‚adnicze (exponential), ważone (weighted), trójkÄ…tne (triangular). RóżniÄ… siÄ™ one miÄ™dzy sobÄ…, jeÅ›li chodzi o wagÄ™ nadawanÄ… poszczególnym wartoÅ›ciom. SzczegóÅ‚y dotyczÄ…ce ich budowy można znaleźć w wiÄ™kszoÅ›ci podrÄ™czników poÅ›wiÄ™conych analizie technicznej.
MówiÄ…c o doborze odpowiedniego rodzaju Å›redniej ruchomej, należy także uwzglÄ™dnić poziomy, które bÄ™dziemy brali pod uwagÄ™ podczas jej wyliczania. BudujÄ…c Å›rednie, inwestorzy korzystajÄ… najczęściej z cen zamkniÄ™cia (close) z poszczególnych okresów – nie oznacza to jednak, iż musi to być najkorzystniejsze rozwiÄ…zanie. DokonujÄ…c analiz, warto szukać różnych rozwiÄ…zaÅ„, w tym przypadku sprawdzać także wartoÅ›ci HL/2 i inne.
Kolejnym etapem towarzyszÄ…cym doborowi Å›rednich kroczÄ…cych jest ustalenie wÅ‚aÅ›ciwego okienka czasowego, czyli liczby wartoÅ›ci poszczególnych okresów, z których bÄ™dzie wyliczane nasze narzÄ™dzie. Warto tutaj eksperymentować, sprawdzać, jak rynek reagowaÅ‚ do tej pory na różne wartoÅ›ci (jak czÄ™sto zatrzymywaÅ‚y one wzrosty lub hamowaÅ‚y spadki) i w koÅ„cu wybrać tÄ…, która w przyszÅ‚oÅ›ci bÄ™dzie w stanie nam najlepiej pomóc, czyli w tym przypadku zadziaÅ‚ać jako skuteczne wsparcie bÄ…dź opór. Należy jednak pamiÄ™tać o prostej regule, zgodnie z którÄ… inwestor, któremu zależy na wychwyceniu dÅ‚uższego trendu, powinien stosować dÅ‚uższÄ… Å›redniÄ…. I tak np. przy inwestowaniu dÅ‚ugo – lub Å›rednioterminowym, istotnÄ… rolÄ™ odgrywa 200-dniowa lub 40-tygodniowa Å›rednia ruchoma. SÄ… one bardzo popularne wÅ›ród wielu inwestorów, jednak nie bez powodu – wystarczy przejrzeć wykresy wielu różnych instrumentów, szczególnie akcji, aby zauważyć, iż dÅ‚ugoÅ›ci te odgrywajÄ… czÄ™sto istotnÄ… rolÄ™.
MajÄ…c już wybranÄ… odpowiedniÄ… Å›redniÄ…, inwestor może z niej korzystać jako ze wsparcia lub oporu. JeÅ›li wiÄ™c trend jest wzrostowy, należy kupować, gdy cena dochodzi do danego wsparcia w postaci Å›redniej, gdy spadkowy - zagrać krótko, gdy dochodzi do oporu. Kluczowym czynnikiem jest tutaj dobór wÅ‚aÅ›ciwego narzÄ™dzia odpowiedniego do danego rynku – zapewni to bowiem inwestorowi przy tej strategii dobry stosunek zysk/ryzyko. W przypadku odwrócenia trendu, po aktywacji SL-a, inwestor może zagrać w drugim kierunku. Jak wiÄ™c widać, umiejÄ™tne stosowanie tej strategii może okazać siÄ™ dla inwestora niezwykle zyskowne, trzeba jednak nadmienić, iż oprócz odpowiedniego doboru Å›redniej olbrzymie znaczenie odgrywa tutaj wÅ‚aÅ›ciwy timing oraz doÅ›wiadczenie.
Przebicie przez kurs górÄ…/doÅ‚em Å›redniej kroczÄ…cej
Aby wykorzystać tÄ™ strategiÄ™, inwestor w pierwszej kolejnoÅ›ci ustala panujÄ…cy trend, interwaÅ‚, na którym bÄ™dzie siÄ™ gÅ‚ównie koncentrowaÅ‚ oraz odpowiedniÄ… Å›redniÄ… kroczÄ…cÄ…. Gdy wszystko jest już przygotowane, transakcje można przeprowadzać nawet automatycznie. W momencie gdy cena zamkniÄ™cia w danym okresie przebija siÄ™ górÄ… przez Å›redniÄ… kroczÄ…cÄ…, inwestor zajmuje dÅ‚ugÄ… pozycjÄ™ i na odwrót – gdy dochodzi do zamkniÄ™cia siÄ™ kursu w danym okresie pod wybranÄ… Å›redniÄ…, gracz zajmuje pozycjÄ™ krótkÄ…. Wielu inwestorów może zarzucić tej strategii zbyt mechaniczne podejÅ›cie. Sprawdza siÄ™ ona w mocnych trendach, natomiast w innych przypadkach może prowadzić do generowania zbyt wielu mylnych sygnaÅ‚ów. Aby to poprawić, można wprowadzić do niej pewne filtry, jak chociażby ustalenie, iż zajÄ™cie pozycji nastÄ™puje dopiero po przebiciu siÄ™ przez Å›redniÄ… i utrzymaniu nad/pod niÄ… przez dwa okresy. Kolejny problem, jaki może siÄ™ pojawić przy stosowaniu tej strategii, to ustalenie odpowiedniego momentu na zamkniÄ™cie pozycji. Jest to jednak dylemat, który pojawia siÄ™ przy wiÄ™kszoÅ›ci systemów inwestycyjnych i jego rozwiÄ…zanie zależy zazwyczaj od konkretnego gracza, jeÅ›li chodzi o stop lossy – sugeruje siÄ™ zazwyczaj stosowanie ruchomych, także i przy tej strategii. PiszÄ…c o tej taktyce, należy także wspomnieć o możliwoÅ›ci wykorzystania w inwestowaniu przesuniÄ™tych Å›rednich kroczÄ…cych (DMA), które sÄ… również bardzo ciekawym rozwiÄ…zaniem. Szeroko ten temat opisuje Joe DiNapoli.
Przecięcia średnich kroczących
Bardzo popularna jest strategia polegajÄ…ca na przeprowadzaniu transakcji w oparciu o przeciÄ™cie krótszej Å›redniej przez dÅ‚uższÄ… (w nomenklaturze japoÅ„skiej spotkać siÄ™ można z pojÄ™ciami „zÅ‚otego krzyża” i „krzyża Å›mierci”). W momencie gdy na wykresie krótsza Å›rednia kroczÄ…ca przecina od doÅ‚u dÅ‚uższÄ… Å›redniÄ… („zÅ‚oty krzyż”), mamy do czynienia z sygnaÅ‚em kupna, natomiast gdy dochodzi przebicia dÅ‚uższej Å›redniej przez krótszÄ… od góry („krzyż Å›mierci”) – pojawia siÄ™ sygnaÅ‚ sprzedaży.
Strategia ta w swej istocie jest podobna do tej, która zostaÅ‚a opisana w poprzednim akapicie. Różni siÄ™ tym, iż zamiast relacji Å›rednia – kurs, mamy do czynienia z relacjÄ… Å›rednia – Å›rednia. Metoda ta może przynosić lepsze rezultaty, nie można jednak zapominać o tym, iż warunkiem niezbÄ™dnym do jej powodzenia jest obecność trendu zwyżkujÄ…cego lub spadkowego – w wÄ…skim trendzie horyzontalnym bÄ™dzie skazana na porażkÄ™.
CzÄ™stym zjawiskiem wystÄ™pujÄ…cym podczas stosowania tej taktyki, które można zaobserwować na wykresie jest to, iż po bezpoÅ›rednim przeciÄ™ciu siÄ™ Å›rednich kurs na chwilÄ™ zwalnia swój impet, w ciÄ…gu kilku okresów zbliża siÄ™ do krótszej Å›redniej i nastÄ™pnie dochodzi do mocnego odbicia zgodnie z trendem. Jest to spowodowane tym, iż do przeciÄ™cia siÄ™ Å›rednich dochodzi zazwyczaj po mocniejszym ruchu. Trend zdąży siÄ™ już w tym czasie wykreować, nastÄ™puje wiÄ™c chwilowe uspokojenie, które stanowi dla inwestora okazjÄ™ do zajÄ™cia pozycji po korzystniejszym kursie, po czym nastÄ™puje dalszy atak.
Taktyka oparta na dokonywaniu transakcji na podstawie przeciÄ™cia siÄ™ Å›rednich ruchomych ma jeszcze jednÄ… zaletÄ™. Daje ona stosunkowo dobre okazje do otwierania pozycji w momencie, gdy trend wyhamowuje i dochodzi do zbliżenia siÄ™ do siebie dwóch Å›rednich. Mamy w takim momencie do czynienia bowiem z bardzo dobrym stosunkiem zysk/ryzyko.
Kanały średnich kroczących (MAC)
Strategia kanaÅ‚ów Å›rednich kroczÄ…cych zostaÅ‚a szeroko opisana przez Jake’a Bernsteina. Polega ona na utworzeniu kanaÅ‚u, którego górne ograniczenie stanowi Å›rednia ruchoma cen maksymalnych z N-okresów, natomiast dolnego ograniczenie – Å›rednia ruchoma cen minimalnych z N-okresów.
Taktyka ta polega na dokonywaniu transakcji w oparciu o wybicie kursu z kanaÅ‚u. JeÅ›li wiÄ™c dochodzi do wyjÅ›cia ceny zamkniÄ™cia z danego okresu górÄ… z MAC-u – inwestor zajmuje dÅ‚ugÄ… pozycjÄ™, jeÅ›li natomiast doÅ‚em – krótkÄ…. W ramach filtru można zastosować pewne ograniczenia polegajÄ…ce np. na wyczekaniu, aż kurs zamkniÄ™cia utrzyma siÄ™ przez dwa okresy po jednej bÄ…dź drugiej stronie kanaÅ‚u.
W praktyce czÄ™sto dochodzi do sytuacji, iż po wybiciu kursu z kanaÅ‚u, cofa siÄ™ on, aby nastÄ™pnie z wiÄ™kszÄ… siłą ruszyć w wyznaczonym kierunku. W takiej sytuacji pomocne może wiÄ™c być utworzenie dodatkowej, trzeciej Å›redniej w naszym kanale – HL/2 z n okresów. W ten sposób bÄ™dziemy mieli do czynienia z kanaÅ‚em skÅ‚adajÄ…cym siÄ™ z trzech Å›rednich kroczÄ…cych, utworzonych na podstawie tego samego okienka czasowego, jednak różniÄ…cych siÄ™ uwzglÄ™dnianÄ… wartoÅ›ciÄ… – High, Low, HL/2.
WracajÄ…c do naszej sytuacji – po wybiciu siÄ™ kursu z kanaÅ‚u można poczekać na krótkie cofniÄ™cie w okolice Å›redniej HL/2 i tam zająć pozycjÄ™. Zagranie takie umożliwi uzyskanie korzystniejszego kursu. W dalszym etapie Å›rednia HL/2 może być także traktowana jako miejsce do zajmowania pozycji zgodnie z obowiÄ…zujÄ…cym trendem, a Å›rednia Low lub High jako ewentualne miejsce na umieszczenie SL-a. Stosunek zysk/ryzyko wydaje siÄ™ być przy takiej taktyce korzystny.
Nie stawiaj wszystkiego na jednÄ… kartÄ™
Powyżej zostały przedstawione tylko najważniejsze informacje dotyczące najpopularniejszych metod wykorzystania średnich ruchomych. Literatura przedmiotu jest w tym zakresie dosyć szeroka i zainteresowani na pewno nie będą mieli problemu znaleźć pozycji pomagających zgłębić wiedzę w tym temacie.
UmiejÄ™tne stosowanie Å›rednich kroczÄ…cych może przynosić inwestorom profity zarówno w scalpingu, daytradingu, jak i grze w dÅ‚uższym horyzoncie. Nie można jednak zapominać o tym, iż nie powinny one stanowić jedynego narzÄ™dzia, jakim inwestor bÄ™dzie siÄ™ kierować podczas zawierania transakcji. Aby wzmocnić ich wartość, warto je uzupeÅ‚nić o chociażby niektóre oscylatory.
Bazyli Kubacki
TREND
kk
Ostateczny sukces jest jednak uzależniony od wielu czynników, takich jak chociażby predyspozycje danego inwestora, odpowiednie dopasowanie poszczególnych narzÄ™dzi do konkretnej sytuacji rynkowej oraz, co najważniejsze, dokÅ‚adne zrozumienie istoty ich funkcjonowania. Jednym z popularniejszych narzÄ™dzi stosowanych w tradingu sÄ… Å›rednie kroczÄ…ce (nazywane także Å›rednimi ruchomymi, ang. moving average’s).
Åšrednie kroczÄ…ce należą do instrumentów czÄ™sto wykorzystywanych przez uczestników rynków finansowych do analizowania sytuacji zarówno w perspektywie krótkoterminowej, jak i w dÅ‚uższym horyzoncie. Już na samym wstÄ™pie należy wyraźnie podkreÅ›lić, iż nie istnieje jeden uniwersalny rodzaj Å›redniej kroczÄ…cej czy też jedno konkretne okienko czasowe stanowiÄ…ce dla niej bazÄ™. Mimo iż niektórzy autorzy przywoÅ‚ujÄ… niekiedy w swoich publikacjach konkretne wartoÅ›ci jako istotne (czyli skuteczne) na gruncie przeprowadzonych wieloletnich obserwacji, nie można zapominać o tym, iż podczas dokonywania analizy warto sprawdzić różne kombinacje. Wynika to stÄ…d, iż rynki nie zachowujÄ… siÄ™ jednolicie przez caÅ‚y czas, kursy (a wiÄ™c konsensus miÄ™dzy kupujÄ…cymi a sprzedajÄ…cymi) nieustannie fluktuujÄ…, a co najważniejsze - ich dynamika podlega nieustannym zmianom.
Właściwości średnich kroczących
Åšrednie kroczÄ…ce sÄ… wskaźnikiem analizy technicznej Å›ledzÄ…cym trend. Jest to ich elementarna cecha, o której musi wiedzieć każdy inwestor stosujÄ…cy je w swoich dziaÅ‚aniach. Z wÅ‚aÅ›ciwoÅ›ci tej wynika bowiem szereg dalszych zależnoÅ›ci. Åšrednie kroczÄ…ce, jak wynika to z samej ich nazwy, poruszajÄ… siÄ™ wraz z trendem. Oznacza to, że aby inwestor mógÅ‚ z nich uczynić odpowiedni użytek, musi w pierwszej kolejnoÅ›ci zdefiniować obowiÄ…zujÄ…cy trend w perspektywie czasowej, w której dokonuje transakcji. Czynnik czasu odgrywa tutaj bardzo ważnÄ… rolÄ™, gdyż oczywiÅ›cie trendy na różnych interwaÅ‚ach nie muszÄ… siÄ™ pokrywać. PrzykÅ‚adowo, czÄ™sto można mieć do czynienia z sytuacjÄ…, gdy np. na wykresie w ujÄ™ciu 4-godzinnym obowiÄ…zuje trend spadkowy, natomiast w ujÄ™ciu 5-minutowym bardzo silny trend wzrostowy, stanowiÄ…cy chwilowe odreagowanie spadków widocznych w szerszym ujÄ™ciu.
Kolejna ważna kwestia zwiÄ…zana z wÅ‚aÅ›ciwoÅ›ciÄ… wymienionÄ… na poczÄ…tku tego akapitu wiąże siÄ™ z tym, iż Å›rednie ruchome nie sprawdzajÄ… siÄ™ w pÅ‚askim trendzie bocznym, mogÄ… generować bowiem wówczas zbyt wiele faÅ‚szywych sygnaÅ‚ów. Jest to jednÄ… z ich najwiÄ™kszych wad, o której czÄ™sto zapominajÄ… inwestorzy.
Åšrednie ruchome sÄ… wskaźnikiem Å›ledzÄ…cym trend, a wiÄ™c stwarzajÄ… one sygnaÅ‚y zajÄ™cia pozycji dopiero po uformowaniu pewnego trendu. W zwiÄ…zku z powyższym, inwestor musi mieć na uwadze ryzyko, iż Å›rednie, którymi siÄ™ kieruje, wytworzÄ… znak do zajÄ™cia odpowiedniej pozycji niekiedy dopiero w momencie, gdy dany trend zbliża siÄ™ już do koÅ„ca. W najlepszym razie, inwestorowi nie uda siÄ™ tylko wychwycić lokalnego „doÅ‚ka” lub „szczytu”, lecz co najważniejsze – nie przeszkodzi mu to w uzyskaniu zysku z udanej transakcji. Pewnym sposobem na generowanie szybszych sygnaÅ‚ów jest zmniejszenie wartoÅ›ci okienka czasowego Å›redniej. Należy jednak liczyć siÄ™ z tym, iż niższe wartoÅ›ci bÄ™dÄ… także generować wiÄ™cej mylnych sygnaÅ‚ów. Skoro już pokrótce zostaÅ‚y przedstawione najważniejsze wÅ‚aÅ›ciwoÅ›ci Å›rednich kroczÄ…cych, można przejść teraz do najpopularniejszych sposobów ich wykorzystania w tradingu.
Wsparcie/opór
Åšrednie kroczÄ…ce sÄ… czÄ™sto wykorzystywanym narzÄ™dziem w celu okreÅ›lenia poziomów wsparcia lub oporu. W tym celu inwestor w pierwszej kolejnoÅ›ci powinien zacząć od zdefiniowania trendu, zarówno na interwale, który go bezpoÅ›rednio interesuje, jak i na wyższym, aby przyjrzeć siÄ™ kierunkowi rynku w szerszej perspektywie. Kolejnym krokiem jest wybór odpowiedniego rodzaju Å›redniej ruchomej oraz okienka czasowego dla niej. JeÅ›li chodzi o rodzaje Å›rednich, stosowane przez inwestorów sÄ… przede wszystkim: proste (simple), wygÅ‚adzone (smoothed), wykÅ‚adnicze (exponential), ważone (weighted), trójkÄ…tne (triangular). RóżniÄ… siÄ™ one miÄ™dzy sobÄ…, jeÅ›li chodzi o wagÄ™ nadawanÄ… poszczególnym wartoÅ›ciom. SzczegóÅ‚y dotyczÄ…ce ich budowy można znaleźć w wiÄ™kszoÅ›ci podrÄ™czników poÅ›wiÄ™conych analizie technicznej.
MówiÄ…c o doborze odpowiedniego rodzaju Å›redniej ruchomej, należy także uwzglÄ™dnić poziomy, które bÄ™dziemy brali pod uwagÄ™ podczas jej wyliczania. BudujÄ…c Å›rednie, inwestorzy korzystajÄ… najczęściej z cen zamkniÄ™cia (close) z poszczególnych okresów – nie oznacza to jednak, iż musi to być najkorzystniejsze rozwiÄ…zanie. DokonujÄ…c analiz, warto szukać różnych rozwiÄ…zaÅ„, w tym przypadku sprawdzać także wartoÅ›ci HL/2 i inne.
Kolejnym etapem towarzyszÄ…cym doborowi Å›rednich kroczÄ…cych jest ustalenie wÅ‚aÅ›ciwego okienka czasowego, czyli liczby wartoÅ›ci poszczególnych okresów, z których bÄ™dzie wyliczane nasze narzÄ™dzie. Warto tutaj eksperymentować, sprawdzać, jak rynek reagowaÅ‚ do tej pory na różne wartoÅ›ci (jak czÄ™sto zatrzymywaÅ‚y one wzrosty lub hamowaÅ‚y spadki) i w koÅ„cu wybrać tÄ…, która w przyszÅ‚oÅ›ci bÄ™dzie w stanie nam najlepiej pomóc, czyli w tym przypadku zadziaÅ‚ać jako skuteczne wsparcie bÄ…dź opór. Należy jednak pamiÄ™tać o prostej regule, zgodnie z którÄ… inwestor, któremu zależy na wychwyceniu dÅ‚uższego trendu, powinien stosować dÅ‚uższÄ… Å›redniÄ…. I tak np. przy inwestowaniu dÅ‚ugo – lub Å›rednioterminowym, istotnÄ… rolÄ™ odgrywa 200-dniowa lub 40-tygodniowa Å›rednia ruchoma. SÄ… one bardzo popularne wÅ›ród wielu inwestorów, jednak nie bez powodu – wystarczy przejrzeć wykresy wielu różnych instrumentów, szczególnie akcji, aby zauważyć, iż dÅ‚ugoÅ›ci te odgrywajÄ… czÄ™sto istotnÄ… rolÄ™.
MajÄ…c już wybranÄ… odpowiedniÄ… Å›redniÄ…, inwestor może z niej korzystać jako ze wsparcia lub oporu. JeÅ›li wiÄ™c trend jest wzrostowy, należy kupować, gdy cena dochodzi do danego wsparcia w postaci Å›redniej, gdy spadkowy - zagrać krótko, gdy dochodzi do oporu. Kluczowym czynnikiem jest tutaj dobór wÅ‚aÅ›ciwego narzÄ™dzia odpowiedniego do danego rynku – zapewni to bowiem inwestorowi przy tej strategii dobry stosunek zysk/ryzyko. W przypadku odwrócenia trendu, po aktywacji SL-a, inwestor może zagrać w drugim kierunku. Jak wiÄ™c widać, umiejÄ™tne stosowanie tej strategii może okazać siÄ™ dla inwestora niezwykle zyskowne, trzeba jednak nadmienić, iż oprócz odpowiedniego doboru Å›redniej olbrzymie znaczenie odgrywa tutaj wÅ‚aÅ›ciwy timing oraz doÅ›wiadczenie.
Przebicie przez kurs górÄ…/doÅ‚em Å›redniej kroczÄ…cej
Aby wykorzystać tÄ™ strategiÄ™, inwestor w pierwszej kolejnoÅ›ci ustala panujÄ…cy trend, interwaÅ‚, na którym bÄ™dzie siÄ™ gÅ‚ównie koncentrowaÅ‚ oraz odpowiedniÄ… Å›redniÄ… kroczÄ…cÄ…. Gdy wszystko jest już przygotowane, transakcje można przeprowadzać nawet automatycznie. W momencie gdy cena zamkniÄ™cia w danym okresie przebija siÄ™ górÄ… przez Å›redniÄ… kroczÄ…cÄ…, inwestor zajmuje dÅ‚ugÄ… pozycjÄ™ i na odwrót – gdy dochodzi do zamkniÄ™cia siÄ™ kursu w danym okresie pod wybranÄ… Å›redniÄ…, gracz zajmuje pozycjÄ™ krótkÄ…. Wielu inwestorów może zarzucić tej strategii zbyt mechaniczne podejÅ›cie. Sprawdza siÄ™ ona w mocnych trendach, natomiast w innych przypadkach może prowadzić do generowania zbyt wielu mylnych sygnaÅ‚ów. Aby to poprawić, można wprowadzić do niej pewne filtry, jak chociażby ustalenie, iż zajÄ™cie pozycji nastÄ™puje dopiero po przebiciu siÄ™ przez Å›redniÄ… i utrzymaniu nad/pod niÄ… przez dwa okresy. Kolejny problem, jaki może siÄ™ pojawić przy stosowaniu tej strategii, to ustalenie odpowiedniego momentu na zamkniÄ™cie pozycji. Jest to jednak dylemat, który pojawia siÄ™ przy wiÄ™kszoÅ›ci systemów inwestycyjnych i jego rozwiÄ…zanie zależy zazwyczaj od konkretnego gracza, jeÅ›li chodzi o stop lossy – sugeruje siÄ™ zazwyczaj stosowanie ruchomych, także i przy tej strategii. PiszÄ…c o tej taktyce, należy także wspomnieć o możliwoÅ›ci wykorzystania w inwestowaniu przesuniÄ™tych Å›rednich kroczÄ…cych (DMA), które sÄ… również bardzo ciekawym rozwiÄ…zaniem. Szeroko ten temat opisuje Joe DiNapoli.
Przecięcia średnich kroczących
Bardzo popularna jest strategia polegajÄ…ca na przeprowadzaniu transakcji w oparciu o przeciÄ™cie krótszej Å›redniej przez dÅ‚uższÄ… (w nomenklaturze japoÅ„skiej spotkać siÄ™ można z pojÄ™ciami „zÅ‚otego krzyża” i „krzyża Å›mierci”). W momencie gdy na wykresie krótsza Å›rednia kroczÄ…ca przecina od doÅ‚u dÅ‚uższÄ… Å›redniÄ… („zÅ‚oty krzyż”), mamy do czynienia z sygnaÅ‚em kupna, natomiast gdy dochodzi przebicia dÅ‚uższej Å›redniej przez krótszÄ… od góry („krzyż Å›mierci”) – pojawia siÄ™ sygnaÅ‚ sprzedaży.
Strategia ta w swej istocie jest podobna do tej, która zostaÅ‚a opisana w poprzednim akapicie. Różni siÄ™ tym, iż zamiast relacji Å›rednia – kurs, mamy do czynienia z relacjÄ… Å›rednia – Å›rednia. Metoda ta może przynosić lepsze rezultaty, nie można jednak zapominać o tym, iż warunkiem niezbÄ™dnym do jej powodzenia jest obecność trendu zwyżkujÄ…cego lub spadkowego – w wÄ…skim trendzie horyzontalnym bÄ™dzie skazana na porażkÄ™.
CzÄ™stym zjawiskiem wystÄ™pujÄ…cym podczas stosowania tej taktyki, które można zaobserwować na wykresie jest to, iż po bezpoÅ›rednim przeciÄ™ciu siÄ™ Å›rednich kurs na chwilÄ™ zwalnia swój impet, w ciÄ…gu kilku okresów zbliża siÄ™ do krótszej Å›redniej i nastÄ™pnie dochodzi do mocnego odbicia zgodnie z trendem. Jest to spowodowane tym, iż do przeciÄ™cia siÄ™ Å›rednich dochodzi zazwyczaj po mocniejszym ruchu. Trend zdąży siÄ™ już w tym czasie wykreować, nastÄ™puje wiÄ™c chwilowe uspokojenie, które stanowi dla inwestora okazjÄ™ do zajÄ™cia pozycji po korzystniejszym kursie, po czym nastÄ™puje dalszy atak.
Taktyka oparta na dokonywaniu transakcji na podstawie przeciÄ™cia siÄ™ Å›rednich ruchomych ma jeszcze jednÄ… zaletÄ™. Daje ona stosunkowo dobre okazje do otwierania pozycji w momencie, gdy trend wyhamowuje i dochodzi do zbliżenia siÄ™ do siebie dwóch Å›rednich. Mamy w takim momencie do czynienia bowiem z bardzo dobrym stosunkiem zysk/ryzyko.
Kanały średnich kroczących (MAC)
Strategia kanaÅ‚ów Å›rednich kroczÄ…cych zostaÅ‚a szeroko opisana przez Jake’a Bernsteina. Polega ona na utworzeniu kanaÅ‚u, którego górne ograniczenie stanowi Å›rednia ruchoma cen maksymalnych z N-okresów, natomiast dolnego ograniczenie – Å›rednia ruchoma cen minimalnych z N-okresów.
Taktyka ta polega na dokonywaniu transakcji w oparciu o wybicie kursu z kanaÅ‚u. JeÅ›li wiÄ™c dochodzi do wyjÅ›cia ceny zamkniÄ™cia z danego okresu górÄ… z MAC-u – inwestor zajmuje dÅ‚ugÄ… pozycjÄ™, jeÅ›li natomiast doÅ‚em – krótkÄ…. W ramach filtru można zastosować pewne ograniczenia polegajÄ…ce np. na wyczekaniu, aż kurs zamkniÄ™cia utrzyma siÄ™ przez dwa okresy po jednej bÄ…dź drugiej stronie kanaÅ‚u.
W praktyce czÄ™sto dochodzi do sytuacji, iż po wybiciu kursu z kanaÅ‚u, cofa siÄ™ on, aby nastÄ™pnie z wiÄ™kszÄ… siłą ruszyć w wyznaczonym kierunku. W takiej sytuacji pomocne może wiÄ™c być utworzenie dodatkowej, trzeciej Å›redniej w naszym kanale – HL/2 z n okresów. W ten sposób bÄ™dziemy mieli do czynienia z kanaÅ‚em skÅ‚adajÄ…cym siÄ™ z trzech Å›rednich kroczÄ…cych, utworzonych na podstawie tego samego okienka czasowego, jednak różniÄ…cych siÄ™ uwzglÄ™dnianÄ… wartoÅ›ciÄ… – High, Low, HL/2.
WracajÄ…c do naszej sytuacji – po wybiciu siÄ™ kursu z kanaÅ‚u można poczekać na krótkie cofniÄ™cie w okolice Å›redniej HL/2 i tam zająć pozycjÄ™. Zagranie takie umożliwi uzyskanie korzystniejszego kursu. W dalszym etapie Å›rednia HL/2 może być także traktowana jako miejsce do zajmowania pozycji zgodnie z obowiÄ…zujÄ…cym trendem, a Å›rednia Low lub High jako ewentualne miejsce na umieszczenie SL-a. Stosunek zysk/ryzyko wydaje siÄ™ być przy takiej taktyce korzystny.
Nie stawiaj wszystkiego na jednÄ… kartÄ™
Powyżej zostały przedstawione tylko najważniejsze informacje dotyczące najpopularniejszych metod wykorzystania średnich ruchomych. Literatura przedmiotu jest w tym zakresie dosyć szeroka i zainteresowani na pewno nie będą mieli problemu znaleźć pozycji pomagających zgłębić wiedzę w tym temacie.
UmiejÄ™tne stosowanie Å›rednich kroczÄ…cych może przynosić inwestorom profity zarówno w scalpingu, daytradingu, jak i grze w dÅ‚uższym horyzoncie. Nie można jednak zapominać o tym, iż nie powinny one stanowić jedynego narzÄ™dzia, jakim inwestor bÄ™dzie siÄ™ kierować podczas zawierania transakcji. Aby wzmocnić ich wartość, warto je uzupeÅ‚nić o chociażby niektóre oscylatory.
Bazyli Kubacki
TREND
kk

