Jesteś w: Strona główna » Biznes » Firma » Windykacja

Postępowanie komornicze i koszty egzekucji komorniczej

10.05.2013 13:25  Windykacja
Postępowanie komornicze i koszty egzekucji komorniczej
Kim jest Komornik Sądowy

Jest to funkcjonariusz publiczny, który nie może być urzędnikiem państwowym. Działa przy sądzie rejonowym i zajmuje się wykonywaniem rozstrzygnięć o roszczeniach cywilnych w drodze przymusu egzekucyjnego. Komornik wykonuje także inne czynności m.in. przeprowadza spis inwentarza i sporządza (na zarządzenie sądu lub prokuratora) protokół stanu faktycznego przed wszczęciem procesu sądowego lub przed wydaniem orzeczenia.

Komornicy wykonują swoje czynności w sposób przewidziany przez przepisy kodeksu postępowania cywilnego oraz ustawy o komornikach sądowych i egzekucji z dnia 29 sierpnia 1997, pod nadzorem prezesa właściwego miejscowo sądu rejonowego.

Komornikiem sądowym może być osoba spełniająca łącznie następujące warunki:


- posiada obywatelstwo polskie i korzysta z pełni praw cywilnych i obywatelskich
jest nieskazitelnego charakteru
- ukończyła wyższe studia prawnicze w Rzeczypospolitej Polskiej i uzyskała tytuł magistra prawa lub zagraniczne studia prawnicze uznane w Rzeczypospolitej Polskiej
- odbyła aplikację komorniczą
- złożyła egzamin komorniczy
- ukończyła 25 lat

Komornik pracuje w dni robocze i soboty w godzinach od 7.00 do 21.00 Na wykonanie czynności w dni ustawowo wolne od pracy lub w godzinach nocnych musi uzyskać zgodę prezesa sądu rejonowego. Jeżeli czynności komornik rozpoczął przed godziną 21.00 może je prowadzić w dalszym ciągu bez zgody, o której mowa powyżej, jeżeli ich przerwanie może znacznie utrudnić egzekucję.

Komornik odpowiada dyscyplinarnie w szczególności za:


- naruszenie powagi i godności urzędu
- rażącą obrazę przepisów prawa
- niewykonanie poleceń powizytacyjnych
- wydatkowanie środków podlegających dokumentacji na działalność rażąco niezgodną z ich przeznaczeniem

Karami dyscyplinarnymi są:

- upomnienie
- nagana
- kara pieniężna do dwudziestokrotnej wysokości najniższego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej
- wydalenie ze służby komorniczej

Wydalenie ze służby komorniczej pociąga za sobą zakaz wykonywania zawodu na okres 5 lat od dnia uprawomocnienia się orzeczenia dyscyplinarnego.

Postępowanie egzekucyjne


Zgodnie z Art. 776  Kodeksu postępowania cywilnego podstawą egzekucji jest tytuł wykonawczy. Tytułem wykonawczym jest tytuł egzekucyjny zaopatrzony w klauzulę wykonalności, chyba że ustawa stanowi inaczej. Tak więc, aby komornik mógł zacząć działać wierzyciel musi złożyć u komornika wniosek o wszczęcie egzekucji.

Kodeks postępowania cywilnego przewiduje trzy możliwości wszczęcia egzekucji:

Na wniosek - wszczęcie egzekucji następuje na wniosek:
- wierzyciela
- prokuratora
- organizacji społecznej

Taki wniosek  składa się stosownie do właściwości sądowi lub komornikowi:

- z urzędu – są to min. sprawy rodzinne i opiekuńcze z wyłączeniem spraw o przysposobienie i zezwolenie na dokonanie przez rodziców czynności przekraczającej zakres zwykłego zarządu majątkiem dziecka a także zezwolenie w tzw. ważniejszych sprawach, które dotyczą osoby lub majątku osoby pozostającej pod opieką

- na żądanie uprawnionego organu

We wniosku egzekucyjnym należy:


- oznaczyć organ, do którego kierowany jest wniosek
- wskazać wierzyciela – podanie szczegółowych danych wierzyciela: imię i nazwisko, adres zamieszkania
- wskazać dłużnika – podanie szczegółowych danych dłużnika: imię i nazwisko, adres zamieszkania
- tytuł wniosku
- wskazać świadczenie, które ma być spełnione
- wskazać sposób egzekucji
- podpis wierzyciela albo jego przedstawiciela ustawowego bądź pełnomocnika
wymienienie załączników

Zlecenie poszukiwania majątku


Wierzyciel jest zobowiązany do wskazania majątku dłużnika, z którego może być prowadzona egzekucja. Jeżeli takich informacji nie posiada może zgodnie z art. 797 kpc zlecić komornikowi poszukiwanie za wynagrodzeniem majątku dłużnika. W takiej sytuacji wierzyciel składa wniosek o treści np. "zlecam Komornikowi poszukiwanie majątku dłużnika w trybie art. 797 ¹ kpc."

Sposoby egzekucji

Wierzyciel może w jednym wniosku wskazać kilka sposobów egzekucji przeciwko temu samemu dłużnikowi – taką możliwość daje Kodeks postępowania cywilnego - np. egzekucja z ruchomości, z wynagrodzenia za pracę, z nieruchomości, z rachunków bankowych, z rachunków oszczędnościowych, renty, emerytury etc.

Rodzaje egzekucji

Postępowanie egzekucyjne może być prowadzone z następujących składników majątkowych:
- z ruchomości
- z wynagrodzenia za pracę
- z rachunków bankowych
- z wierzytelności (np. wynagrodzenie z tytułu umowy o dzieło)
- z nieruchomości
- z innych praw majątkowych (np. akcje, udziały w spółce)

Ograniczenia egzekucji

Nie podlegają egzekucji (art. 829 k.p.c.):


- przedmioty urządzenia domowego, pościel, bielizna i ubranie codzienne, niezbędne dla dłużnika i będących na jego utrzymaniu członków jego rodziny, a także ubranie niezbędne do pełnienia służby lub wykonywania zawodu

- zapasy żywności i opału niezbędne dla dłużnika i będących na jego utrzymaniu członków jego rodziny na okres jednego miesiąca

- jedna krowa lub dwie kozy albo trzy owce potrzebne do wyżywienia dłużnika i będących na jego utrzymaniu członków jego rodziny wraz z zapasem paszy i ściółki do najbliższych zbiorów

- narzędzia i inne przedmioty niezbędne do osobistej pracy zarobkowej dłużnika oraz surowce niezbędne dla niego do produkcji na okres jednego tygodnia, z wyłączeniem jednak pojazdów mechanicznych

- u dłużnika pobierającego periodyczną stałą płacę - pieniądze w kwocie, która odpowiada nie podlegającej egzekucji części płacy na czas do najbliższego terminu wypłaty, a u dłużnika nie otrzymującego stałej płacy - pieniądze niezbędne dla niego i jego rodziny na utrzymanie przez dwa tygodnie

- przedmioty niezbędne do nauki, papiery osobiste, odznaczenia i przedmioty służące do wykonywania praktyk religijnych oraz przedmioty codziennego użytku, które mogą być sprzedane tylko znacznie poniżej ich wartości, a dla dłużnika mają znaczną wartość użytkową

- sumy i świadczenia w naturze wyasygnowane na pokrycie wydatków lub wyjazdów w sprawach służbowych

- sumy przyznane przez Skarb Państwa na specjalne cele (w szczególności stypendia, wsparcia), chyba że wierzytelność egzekwowana powstała w związku z urzeczywistnieniem tych celów albo z tytułu obowiązku alimentacyjnego

- prawa niezbywalne, chyba że możność ich zbycia wyłączono umową, a przedmiot świadczenia nadaje się do egzekucji albo wykonanie prawa może być powierzone komu innemu

- wierzytelności przypadające dłużnikowi od państwowych jednostek organizacyjnych z tytułu dostaw, robót lub usług przed ukończeniem dostawy, roboty lub usługi w wysokości nie przekraczającej 75 % każdorazowej wypłaty, chyba że chodzi o wierzytelność pracowników dłużnika z tytułu pracy wykonywanej przy tychże dostawach, robotach lub usługach

- świadczenia z ubezpieczeń osobowych oraz odszkodowania z ubezpieczeń majątkowych, w granicach określonych w drodze rozporządzenia przez Ministrów Finansów i Sprawiedliwości; nie dotyczy to egzekucji mającej na celu zaspokojenie roszczeń z tytułu alimentów

- świadczenia alimentacyjne, zaliczki alimentacyjne, świadczenia rodzinne, dodatki rodzinne, pielęgnacyjne, porodowe i dla sierot zupełnych

Komornik może:

- dokonać przymusowego otwarcia lokalu w miejscu zamieszkania dłużnika w asyście Policji,

- dokonać zajęcia wszelkich wartościowych ruchomości oraz przewiezienia ich do magazynu wskazanego przez wierzyciela, a następnie przeprowadzenie licytacji zajętych ruchomości. Gdy komornik wyczerpie sposoby egzekucji, a wierzyciel nie wskaże innego majątku dłużnika, z którego można prowadzić egzekucję, wierzyciel może wystąpić z wnioskiem do sądu rejonowego ogólnej właściwości dłużnika, żądając zobowiązania dłużnika do złożenia wykazu majątku z wymienieniem rzeczy i miejsca gdzie się znajdują. Należy dodać, że istnieje możliwość zażądania wyjawienia majątku także przed wszczęciem egzekucji, jeżeli wierzyciel uprawdopodobni, że nie uzyska ze znanego mu majątku dłużnika albo z przypadających dłużnikowi bieżących świadczeń periodycznych za okres sześciu miesięcy, w pełni zaspokojenia swej należności.

Zajęcie komornicze

WAŻNE: Komornik może zająć każdą ruchomość znajdującą się we władaniu dłużnika, bez względu na to, czy jest ona własnością dłużnika, czy też nie jest.

Egzekucja z ruchomości należy do komornika sądowego działającego przy tym sądzie, w którego okręgu znajdują się ruchomości, chyba że wierzyciel wybierze innego komornika.

Podczas zajęcia ruchomości w gestii komornika nie leży badanie czy dana rzecz jest czy też nie jest własnością dłużnika. Komornik ma jedynie stwierdzić czy przedmiot jest w faktycznej dyspozycji dłużnika, czy może jej używać.

Władanie rzeczą dłużnika przez osobę trzecią nie stanowi przeszkody w dokonaniu zajęcia. Jednak muszą zostać spełnione warunki określone w art. 845§ 2 kpc. Można zająć takie ruchomości dłużnika, jeżeli:
- osoba trzecia wyrazi zgodę na zajęcie ruchomości dłużnika
- osoba trzecia przyznaje, że ruchomości stanowią własność dłużnika
- przepisy szczególne zezwalają na zajęcie ruchomości dłużnika znajdujących się u
osoby trzeciej

W przypadku, kiedy osoba trzecia nie wyraża zgody na zajęcie, jak również nie przyznaje, że ruchomość stanowi własność dłużnika, wierzyciel może wystąpić o zajęcie prawa dłużnika o wydanie rzeczy na mocy art. 905 § 1 kpc.

Egzekucja z wynagrodzenia

Jeżeli chodzi o nagrody, tzw. „trzynastki” itp. podlegają one egzekucji w 100% z wynagrodzenia za pracę można dokonać potrąceń należności egzekwowanych w celu zaspokojenia świadczeń alimentacyjnych i świadczeń innych niż alimentacyjne. W przypadku egzekucji alimentów potrącenia z wynagrodzenia mogą wynosić maksymalnie 60% pensji bez względu na jej wysokość .W przypadku egzekucji innych należności niż alimenty potrącenia mogą wynosić maksymalnie 50% pensji, z tym, że egzekucji nie podlega wynagrodzenie w najniższej ustawowej wysokości.

w przypadku osób nie pobierających stałego wynagrodzenia bądź rolnika, prawo mówi o pozostawieniu środków niezbędnych na utrzymanie rodziny przez co najmniej dwa tygodnie. Ocena wysokości kwoty pozostaje w kwestii komornika.

wynagrodzenie z tytułu umowy zlecenia: komornik prowadzi egzekucję z wynagrodzenia z tytułu umowy zlecenia poprzez zajęcie wierzytelności. Zajęciu podlega całe wynagrodzenie z tytułu umowy zlecenia lub jego część – określona przez komornika (art. 896 § 1 kpc).

Egzekucja z rachunku bankowego

Komornik przesyła do oddziału lub innej jednostki organizacyjnej banku, w którym dłużnik posiada rachunek, zawiadomienie o zajęciu wierzytelności pieniężnej dłużnika, wynikającej z posiadania rachunku bankowego, w tym rachunku bankowego obejmującego wkład oszczędnościowy, do wysokości należności będącej przedmiotem egzekucji wraz z kosztami egzekucyjnymi. Wzywa również bank, aby nie dokonywał wypłat z rachunku bez zgody komornika do wysokości zajętej wierzytelności, lecz przekazał bezzwłocznie zajętą kwotę na pokrycie należności albo zawiadomił komornika w terminie siedmiu dni o przeszkodzie do przekazania zajętej kwoty.

Egzekucja z emerytury i renty

emerytura : zajęcie 25%
renta : zajęcie 25%

Jeśli natomiast emeryt lub rencista posiada majątek komornik może zająć np. samochód nieruchomość czy rachunek bankowy, bez względu na czy jest emerytem rencistą i w jakiej wysokości pobiera te świadczenia.

Obwieszczenie o licytacji

Art. 953. § 1. Komornik ogłosi o licytacji przez publiczne obwieszczenie, w którym wymienia:
- nieruchomość, która ma być sprzedana, ze wskazaniem miejsca jej położenia i przeznaczenia gospodarczego, imienia i nazwiska dłużnika wraz z podaniem księgi wieczystej i miejsca jej przechowania lub z oznaczeniem zbioru dokumentów i sądu, w którym zbiór ten jest prowadzony
- czas i miejsce licytacji
- sumę oszacowania i cenę wywołania

Koszty komornicze

Opłata stosunkowa wynosi 15% wyegzekwowanych kwot. Wynika to z art. 59 ust. 1 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji. Zgodnie z tym artykułem opłatę stosunkową (15%) komornik ściąga od dłużnika, obliczając ją proporcjonalnie do wyegzekwowanych kwot.

Jeżeli dłużnik nie zgadza się z naliczonymi przez komornika kosztami może złożyć skargę na czynność komornika do sądu rejonowego.  Skarga powinna być uzasadniona.

Szczegółowe opłaty uregulowane są w Rozdziale 7 Ustawy o Komornikach sądowych i egzekucji (Opłaty egzekucyjne).

Zawieszenie i umorzenie egzekucji

Zgodnie z art. 820 k.p.c. komornik zawiesza postępowanie egzekucyjne na wniosek wierzyciela.

Art. 825 k.p.c. dotyczy umorzenia postępowania egzekucyjnego. Zgodnie z tym przepisem komornik umarza postępowanie jeżeli:
- żąda tego wierzyciel
- jeśli prawomocnym orzeczeniem tytuł wykonawczy został pozbawiony wykonalności
- jeżeli egzekucję skierowano przeciwko osobie, która według klauzuli wykonalności - nie jest dłużnikiem i która sprzeciwiła się prowadzeniu egzekucji
- jeżeli wierzyciel jest w posiadaniu zastawu zabezpieczającego pełne zaspokojenie egzekwowanego roszczenia

Art. 824 k.p.c.
§ 1. 3)Postępowanie umarza się w całości lub części z urzędu:
- jeżeli jest oczywiste, że z egzekucji nie uzyska się sumy wyższej od kosztów
egzekucyjnych

Wybór komornika


Art. 8. USTAWY O KOMORNIKACH SĄDOWYCH I EGZEKUCJI
5. Wierzyciel ma prawo wyboru komornika na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,z wyjątkiem spraw o egzekucję z nieruchomości oraz spraw, w których przepisy o egzekucji z nieruchomości stosuje się odpowiednio. W przypadku wyboru komornik działa poza obszarem swojego rewiru komorniczego.

6. Wierzyciel, dokonując wyboru komornika, składa wraz z wnioskiem o wszczęcie egzekucji oświadczenie na piśmie, że korzysta z prawa wyboru komornika.

Wierzyciel ma prawo dokonać wyboru komornika z terytorium całego kraju. Musi jednak złożyć oświadczenie na piśmie o skorzystaniu z prawa wyboru komornika.
Wierzyciel musi jednak pamiętać, że będzie musiał ponieść koszty czynności egzekucyjnych podejmowanych przez komornika poza jego rewirem.

W oświadczeniu musi się  powołać na art. 8 ust. 5 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji (Dz.U. z 2006 r. nr 167, poz. 1191), który mówi o prawie wierzyciela do dokonania takiego wyboru. Jeżeli nie złoży takiego oświadczenia, wybrany komornik przekaże wniosek do komornika, któremu sprawa przypadłaby zgodnie z właściwością ogólną.

Wierzyciel jest też zobowiązany do wpłacenia zaliczki na pokrycie kosztów komornika. Do czasu otrzymania zaliczki komornik nie podejmie żadnej czynności egzekucyjnej. Koszty takie to np. diety komornika, zwrot za przejazdy, transporty specjalistyczne oraz koszty noclegów komornika.

Co kiedy komornik odmówi?

Art. 8. USTAWY O KOMORNIKACH SĄDOWYCH I EGZEKUCJI
7. Komornik wybrany przez wierzyciela nie może odmówić wszczęcia egzekucji,wykonania postanowienia o udzieleniu zabezpieczenia lub podjęcia innych czynności wchodzących w zakres jego ustawowych zadań, jeżeli byłyby prowadzone w obszarze właściwości sądu apelacyjnego obejmującego jego rewir.
Z ustawy wynika, że komornik wybrany przez wierzyciela nie może odmówić przyjęcia wniosku o wszczęcie egzekucji. Są jednak sytuacje kiedy może się to zdarzyć. Komornik wybrany przez wierzyciela odmówi wszczęcia egzekucji, jeżeli ma zaległości w swojej pracy przekraczające okres sześciu miesięcy. Może odmówić również wtedy, gdy doszło do zbiegu egzekucji sądowych do tej samej rzeczy lub tego samego prawa prowadzonych przez różnych komorników.

Ważne!

Wierzyciel, powierzając prowadzenie egzekucji komornikowi poza jego rewirem, musi się liczyć z dodatkowymi kosztami, które nie zostaną przerzucone na dłużnika

Autor:
Jolanta Cholewa
trener i szkoleniowiec
Portal LexAgit.pl

kk
 

  • RSS
Dodaj artykuł do: Facebook Wykop.pl nk.pl blip.pl twitter.com

Komentarze

   → Zobacz wszystkie

Najnowsze

  • CZY TU CHODZI O (o. RYDZYKFIXA)

    ~MIETEK   (30 marca 2015 o 16:31)   Zgłoś spam
    Oceń komentarz:
    50%
  • "Jeżeli chodzi o nagrody, tzw. „trzynastki” itp. podlegają one egzekucji w 100% z wynagrodzenia za pracę można dokonać potrąceń należności egzekwowanych w celu zaspokojenia świadczeń alimentacyjnych i świadczeń innych niż alimentacyjne." Chyba to zdanie jest nielogiczne. Przecież z trzynastki można zabrać tylko tyle, co z wynagrodzenia.

    ~Józefa   (23 listopada 2014 o 16:22)   Zgłoś spam
    Oceń komentarz:
    50%

Dodaj komentarz (10-500 znaków)

biznes