Branża handlowo-spożywcza apeluje do premiera o pilne wdrożenie zmian dot. systemu kaucyjnego

Przedstawiciele m.in. związków handlowych i branży rolno-spożywczej zwrócili się z apelem do premiera Donalda Tuska i ministrów o pilne wdrożenie niezbędnych zmian w przepisach regulujących system kaucyjny na opakowania po napojach, których obecny kształt jest szkodliwy dla polskiego rolnictwa, przetwórstwa, konsumentów i środowiska, a które zapobiegną obciążeniu konsumentów podatkiem VAT od kaucji ok. 3 mld zł oraz wielomiliardowym stratom całej branży napojowej i sektora handlu detalicznego.

„Apelujemy do pana premiera Donalda Tuska, w imieniu podpisanych pod apelem organizacji reprezentujących rolnictwo, branżę napojową i handel detaliczny, o wsparcie przedsiębiorców w ich działaniach na rzecz pilnego wprowadzenia kompleksowych zmian do przepisów, łącznie z przesunięciem daty obowiązku zbiórki opakowań w systemie kaucyjnym na 1 stycznia 2026 r. Zmiany te zapobiegną chaosowi finansowemu i organizacyjnemu, obciążeniu polskich konsumentów kuriozalnym podatkiem VAT od kaucji w wysokości ok. 3 mld zł oraz wielomiliardowym stratom całej branży napojowej i sektora handlu detalicznego” – czytamy w apelu.

„W przypadku braku postulowanych zmian wskazujemy, że wszystkie negatywne skutki ustawy obciążą już od 1 stycznia 2025 r. obecny Rząd, mimo że nie jest on jej autorem. Między innymi będą to:

3 mld zł dodatkowego podatku VAT od kaucji, który zapłacą polscy obywatele;
brak gwarancji zwrotu kaucji pobieranej w sklepach przy kupnie napojów;
wzrost cen napojów, napojów mlecznych, wód, soków, nektarów i piwa, spowodowany malwersacjami finansowymi przy rozliczaniu kaucji i zebranych opakowań;
nawet 20-proc. spadek obrotów polskiego tradycyjnego handlu, co będzie spowodowane zbyt krótkim terminem na uruchomienie systemu;
miliardowe oszustwa przy rozliczaniu zebranych opakowań i pobranej kaucji, powodujące bankructwo operatorów systemu i sklepów detalicznych oraz straty Skarbu Państwa;
rozmontowanie dobrze działających systemów zwrotu szklanych butelek wielokrotnego użytku i zniechęcenie kolejnych przedsiębiorców do korzystania z tego najbardziej przyjaznego środowiskowo rodzaju opakowania;
ryzyko znaczących utrudnień w funkcjonowaniu sklepów detalicznych poprzez brak dopasowania przepisów sanitarnych do wymogów zbiórki i transportu zbieranych odpadów opakowaniowych, szczególnie po napojach mlecznych;
brak możliwości realizacji obowiązków w zakresie recyklingu przez samorządy w roku 2025 spowodowany brakiem możliwości zaliczenia do realizacji poziomu zbiórki w gminach około 12 mld opakowań objętych systemem;
dalsze zaśmiecanie środowiska odpadami opakowaniami, których zwrot będzie znacząco utrudniony ze względu na wadliwie funkcjonujący system kaucyjny” – napisali w apelu przedstawiciele branż.

Organizacje i przedsiębiorcy podkreślili też, że przepisy regulujące wprowadzenie systemu kaucyjnego po napojach w Polsce zostały opracowane i przyjęte przez rząd Zjednoczonej Prawicy z pominięciem wielu kluczowych rozwiązań proponowanych przez przedsiębiorców, a dodatkowo ówczesny rząd wprowadził zapisy, które spowodowały, że system kaucyjny jest całkowicie bezbronny na wszelkiego rodzaju malwersacje finansowe przy rozliczaniu kaucji i zebranych odpadów opakowaniowych i opakowań. Ponadto przepisy naruszają zasadę równości podmiotów gospodarczych i tworzą bariery w dostępie do rynku, co jest sprzeczne z: Konstytucją RP, ustawą o swobodzie działalności gospodarczej oraz ustawą o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji.

„Apelujemy o pilne wprowadzenie obiecanych przez posłów i senatorów obecnej koalicji rządzącej poprawek do przepisów w oparciu o propozycje przedsiębiorców objętych ustawą, na których spoczywa całkowita odpowiedzialność finansowa i organizacyjna za uruchomienie i działanie systemu kaucyjnego. Oczekujemy konstruktywnego dialogu rządu z przedsiębiorcami i podjęcie radykalnych działań przez Ministerstwo Klimatu i Środowiska na zmianę przepisów ustawy, która jest jednym z najgorszych i najbardziej niebezpiecznych finansowo aktów prawnych dla Polek i Polaków oraz polskiej gospodarki” – czytamy dalej w piśmie do premiera.

„Oczekujemy uwzględnienia uwag, które poparte są wieloletnią praktyką rynkową i doświadczeniami z budowania systemów kaucyjnych w innych krajach. Czas skończyć z prowizorkami i papierowymi rozwiązaniami, które nie tylko nie pomagają przedsiębiorcom w realizowaniu prośrodowiskowych rozwiązań, ale wręcz uniemożliwiają zbudowanie w Polsce efektywnego środowiskowo i ekonomicznie powszechnego, ogólnopolskiego, przyjaznego dla konsumentów systemu kaucyjnego” – wskazano.

Pod apelem do premiera podpisały się: