W ramach proponowanego przez Komisję Europejską (KE) nowego instrumentu odbudowy i zwiększania odporności gospodarek, stanowiącego część pakietu Next Generation EU, Polska może otrzymać maksymalnie 28,96 mld euro, wynika z wyliczeń przedstawionych dzisiaj przez Komisję.
Mechanizm odbudowy gospodarek ma być wart łącznie 750 mld euro, a jednym z jego głównych filarów ma być właśnie nowy instrument odbudowy o wartości 560 mld euro według cen stałych.
Według założeń, finansowanie w ramach tego instrumentu ma odbywać się w formie dotacji, z możliwością dodatkowych pożyczek. Na dotacje zostanie przekazanych łącznie 310 mld euro (w cenach stałych; 335 mld euro według cen bieżących), a na pożyczki – 250 mld euro (w cenach stałych; 268 mld według cen bieżących).
Maksymalna kwota dotacji na każde państwo członkowskie ma zostać ustalona według z góry określonego klucza podziału, uwzględniającego liczbę ludności, PKB na mieszkańca i stopę bezrobocia. W ocenie Komisji, klucz ten będzie szczególnie korzystny dla krajów, które poniosły największe konsekwencje kryzysu.
W ramach zaproponowanego przez Komisję podziału środków w ramach części dotacyjnej proponowanego instrumentu, najwięcej mogłoby trafić do Włoch – maksymalnie 68,4 mld euro, do Hiszpanii – 66,5 mld euro oraz do Francji – 34,7 mld euro.
„Aby uzyskać dostęp do tego instrumentu, państwa członkowskie powinny opracować plany odbudowy i zwiększania odporności, w których określą harmonogram reform i inwestycji na najbliższe cztery lata, czyli do 2024 r. Plany te powinny obejmować spójny pakiet reform i projektów inwestycji publicznych” – zaznaczyła Komisja.
W planach należy określić, jakie reformy i inwestycje zostaną podjęte, w szczególności w zakresie transformacji ekologicznej i cyfrowej. Trzeba także wyjaśnić, w jaki sposób środki te wzmocnią potencjał wzrostu gospodarczego, odporność i spójność danego państwa członkowskiego.
Oprócz dotacji państwa członkowskie mogą ubiegać się o pożyczki na wdrażanie reform i inwestycji publicznych. Pożyczki muszą być uzasadnione wyższymi potrzebami finansowymi związanymi z planami odbudowy i zwiększania odporności przedstawionymi przez państwa członkowskie. Maksymalna kwota pożyczek dla danego państwa członkowskiego nie może przekroczyć 4,7% jego dochodu narodowego brutto. W wyjątkowych przypadkach będzie jednak możliwe podniesienie limitu, pod warunkiem dostępności środków.
Dotacje i pożyczki mają być wpłacane w ratach po osiągnięciu celów pośrednich i końcowych określonych przez państwa członkowskie w planach odbudowy i zwiększania odporności.
Oprócz instrumentu odbudowy i zwiększania odporności gospodarek Komisja proponuje także uzupełnienie dotychczasowych programów polityki spójności do roku 2022 r. o 55 mld euro, zwiększenie Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji o 40 mld euro oraz zasilenie Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich dodatkową kwotą 15 mld euro.
Proponuje także szereg działań, mających na celu pobudzanie inwestycji prywatnych (instrument Wsparcia Wypłacalności z budżetem w wysokości 31 mld euro, uzupełnienie europejskiego programu inwestycyjnego InvestEU do poziomu 15,3 mld euro oraz nowy Instrument na rzecz Inwestycji Strategicznych, którego wkład z Next Generation EU ma wynosić 15 mld euro.
Jednocześnie w celu wyjścia z kryzysu Komisja proponuje program UE dla zdrowia (EU4Health) mający na celu zwiększenie bezpieczeństwa w dziedzinie zdrowia i przygotowanie się na przyszłe kryzysy zdrowotne (z budżetem w wysokości 9,4 mld euro), zasilenie kwotą 2 mld euro unijnego mechanizmu ochrony ludności, rescEU oraz wzmocnienie programu „Horyzont Europa” kwotą 94,4 mld euro na badania w dziedzinie zdrowia, odporności oraz transformacji ekologicznej i cyfrowej.
Zaplanowano 16,5 mld euro na działania zewnętrzne, w tym pomoc humanitarną.
Jak informowano wcześniej, z całego mechanizmu Next Generation Polska miałaby otrzymać ponad 63 mld euro, w tym 38 mld euro w formie dotacji.
Źródło: ISBnews
